شرکت لوژستیکی چیست و چه خدماتی در افغانستان ارائه می‌کند؟

لوژستیک به زبان ساده

لوژستیک (که گاهی «لجستیک» هم نوشته می‌شود) مجموعه کارهایی است که از تصمیم خرید تا رسیدن جنس به دست استفاده‌کننده انجام می‌شود: پیدا کردن فروشنده، خرید مطابق مشخصات، بسته‌بندی، نگهداری در گدام، انتقال، تحویل و ثبت اسناد. در پروژه‌های بشردوستانه و انکشافی، لوژستیک تعیین می‌کند که کمک به‌موقع به مستفیدین می‌رسد یا نه، و آیا بعداً می‌توان ثابت کرد که رسیده است.

در افغانستان این کار یک بُعد دیگر هم دارد: جغرافیا. رساندن یک محموله از کابل به کندهار یا هرات کاری نسبتاً معمول است، اما رساندن همان محموله به یک ولسوالی دوردست در دایکندی یا نورستان، به‌ویژه در زمستان، پلان جداگانه، موتر مناسب و افرادی می‌خواهد که آن راه را می‌شناسند.

دو معنای «شرکت لوژستیکی»

در بازار افغانستان، «شرکت لوژستیکی» برای دو نوع کار متفاوت به کار می‌رود. نوع اول شرکت‌های انتقالات بین‌المللی (فارواردر) و کمیشن‌کاران گمرکی هستند که اموال را از خارج وارد می‌کنند، کانتینر انتقال می‌دهند و کار ترخیص گمرکی را انجام می‌دهند.

نوع دوم شرکت‌هایی هستند که کار را در داخل کشور انجام می‌دهند: خرید اجناس از بازار داخلی، نگهداری، انتقال میان ولایات، توزیع تا ولسوالی و تهیه اسناد برای تمویل‌کننده. وقتی یک مؤسسه در افغانستان برای یک پروژه «شرکت لوژستیکی» ثبت یا انتخاب می‌کند، معمولاً همین نوع دوم را در نظر دارد. ژیکال از نوع دوم است و کار ترخیص گمرکی انجام نمی‌دهد.

خدمات اصلی یک شرکت لوژستیکی

این خدمات جداگانه یا به شکل یک بسته کامل ارائه می‌شوند. مثال‌ها از قراردادهای ژیکال گرفته شده‌اند.

• تدارکات

  سروی بازار، گرفتن نرخ از چند فروشنده، مقایسه، بررسی کیفیت و خرید مطابق مشخصات. ساحه یک قرارداد جاری UN Women ۲۸ کتگوری مواد غیرغذایی را در بر می‌گیرد؛ هر آنچه یک فرمایش کاری بخواهد، تهیه، کنترول کیفیت، نگهداری و انتقال داده می‌شود. جزئیات در صفحه تدارکات و اکمالات.

• ترانسپورت

  انتقال زمینی اموال از کابل به ولایات و میان ولایات، با بارنامه هنگام ارسال و رسید هنگام تحویل. جزئیات در صفحه ترانسپورت و باربری.

• کرایه موتر و وسایط پروژه

  موتر با دریور برای تیم‌های سروی، نظارت و توزیع. ژیکال برای یک سروی سراسری، موترهای کرایی را بیش از هفت ماه در سراسر ۳۴ ولایت اعزام و هماهنگ کرد. جزئیات در صفحه کرایه موتر با دریور.

• گدامداری

  تسلیم‌گیری اجناس با رسید اموال، کود کردن اجناس، کارت‌های موجودی (استاک کارت و بن کارت)، شمارش دوره‌ای و ارسال مطابق هدایت. نمونه: مدیریت گدام در ده ولایت برای دوازده ماه. جزئیات در صفحه گدامداری.

• توزیع

  رساندن مواد غذایی، مواد غیرغذایی و بسته‌های حفظ‌الصحه به مستفیدین، با فهرست توزیع و رسید هر نفر. نمونه: توزیع بسته‌های مواد غذایی در پنج ولایت جنوب و جنوب‌غرب. جزئیات در صفحه مواد غذایی، غیرغذایی و بسته‌های صحی.

• لوژستیک پروژه و محافل

  پلان و اجرای کامل یک کار از آغاز تا ختم، و برگزاری ورکشاپ‌های آموزشی و جلسات با ترانسپورت، غذا، تجهیزات و اسناد مالی. نمونه: ۲۷ روز ورکشاپ آموزشی در پنج ولایت جنوب.

اسناد، بخشی از خود کار

برای مؤسسات و ادارات، کار لوژستیک دو بار ارزیابی می‌شود: یک بار وقتی جنس می‌رسد، و بار دیگر ماه‌ها بعد، وقتی تفتیش اسناد را بررسی می‌کند. به همین دلیل یک شرکت لوژستیکی خوب اسناد را هم‌زمان با کار تهیه می‌کند، نه بعد از آن. این‌ها اسنادی است که معمولاً در پایان کار تحویل داده می‌شود:

• اسناد تدارکات

  سروی بازار، نرخ‌های گرفته‌شده، جدول مقایسه و منظوری خرید.

• گزارش بررسی کیفیت

  بررسی مشخصات، تعداد، تاریخ انقضا و حالت اجناس، همراه با عکس.

• بارنامه و فهرست بارگیری

  این‌که چه چیزی، با کدام موتر و به کدام مقصد ارسال شده است.

• رسید اموال و فهرست توزیع

  چه کسی، در کجا و چه مقدار دریافت کرده است.

• گزارش نهایی و تصفیه حساب

  مقایسه مقدار خریداری‌شده، تحویل‌شده و توزیع‌شده، با توضیح هر تفاوت.

هماهنگی جغرافیایی: کار در هر ۳۴ ولایت

کار هم‌زمان در چند ولایت بدون هماهنگی منطقوی ممکن نیست. ژیکال کار را از دفتر مرکزی در کابل و از طریق پنج حوزه هماهنگی منطقوی هماهنگ می‌کند — حوزه‌های شرقی، شمالی، جنوبی و غربی از جلال‌آباد، مزارشریف، کندهار و هرات هماهنگ می‌شوند — و شبکه ساحوی آن به بیش از ۲۵۰ ولسوالی می‌رسد. هر حوزه یک هماهنگ‌کننده مشخص دارد که به کابل گزارش می‌دهد، و در جاهایی که دسترسی محدود است، تیم‌های محلی و نقاط تماس محلی کار را پیش می‌برند؛ همین است که تحویل در ولسوالی‌های دوردست را ممکن می‌سازد.

چگونه یک شرکت لوژستیکی را انتخاب کنیم؟

پیش از قرارداد، این موارد را بپرسید و اسناد آن را ببینید:

• جواز و ثبت

  جواز فعالیت معتبر و نمبر تشخیصیه مالیاتی به نام همان شرکتی که بل صادر می‌کند.

• سابقه کاری قابل بررسی

  قراردادهای مشابه با مراجعی که بتوان با آن‌ها تماس گرفت، نه تنها فهرستی از لوگوها.

• پوشش واقعی

  چه کسی در ولسوالی مورد نظر شما کار می‌کند و آخرین تحویل در آن ساحه چه وقت بوده است.

• اسناد تحویل

  این‌که در پایان کار دقیقاً کدام اسناد و به چه شکلی تحویل داده می‌شود.

• محدوده خدمات

  این‌که شرکت چه کاری را انجام نمی‌دهد — مثلاً ترخیص گمرکی — تا مسئولیت‌ها از آغاز روشن باشد.

در مورد ژیکال

خدمات لوژستیکی ژیکال یک شرکت افغان است که در سال ۲۰۱۱ تأسیس شده و برای ادارات سازمان ملل متحد، مؤسسات بین‌المللی و ملی، پروژه‌های انکشافی و مشتریان تجارتی کار می‌کند. جواز فعالیت شرکت D-40232، نمبر تشخیصیه مالیاتی 9000451071 و نمبر عرضه‌کننده UNGM آن 915887 است. نمبر UNGM تنها ثبت‌نام عرضه‌کننده را نشان می‌دهد و به معنای تأیید، اعتبارنامه یا قرارداد از سوی سازمان ملل متحد نیست.

برای گفتگو در مورد یک کار مشخص، از بخش تماس با ژیکال استفاده کنید.